Şeker hastalığı cerrahisi
Metabolik cerrahi, tip 2 diyabetin seyrini değiştirmeyi hedefleyen ameliyatların ortak adıdır. Obezite cerrahisinden farkı, önceliğin kilo değil kan şekeri düzenlenmesi olmasıdır.
Neden işe yarıyor
Uzun süre yalnızca kilo kaybının kan şekerini düzelttiği düşünülüyordu. Bugün biliyoruz ki ince bağırsağın sindirim yoluna hangi noktada dâhil olduğu, salgılanan hormonları ve dolayısıyla insülin yanıtını doğrudan etkiliyor.
Bu yüzden bazı hastalarda kan şekeri, henüz belirgin kilo verilmeden düzelmeye başlar. Aşağıdaki iki yöntem bu mekanizmayı hedefler.
Transit bipartisyon
Tüp mide ameliyatına ek olarak, mideden ince bağırsağın son bölümüne ikinci bir çıkış yolu eklenir. Besinin bir kısmı normal yoldan, bir kısmı bu kısa yoldan ilerler.
Obeziteye tip 2 diyabetin eşlik ettiği kişilerde düşünülür. Bağırsağın tamamı devrede kaldığı için endoskopik incelemeye erişim korunur — bu, ileride mide veya bağırsak incelemesi gerekebilecek kişilerde önemli bir ayrıntıdır.
İleal interpozisyon
İnce bağırsağın son bölümünden alınan bir segment, sindirim yolunun daha erken bir noktasına yerleştirilir. Amaç, besinle erken temas eden bu segmentin salgıladığı hormonlar üzerinden kan şekeri düzenlenmesini etkilemektir.
Öncelikli olarak ileri derecede obez olmayan tip 2 diyabet hastalarında düşünülen bir yöntemdir. Teknik olarak daha kapsamlı bir ameliyattır ve ayrıntılı bir hazırlık gerektirir.
Kimde işe yarar, kimde yaramaz
Burada dürüst olmak gerekiyor: metabolik cerrahi her diyabet hastası için uygun değildir ve herkeste aynı sonucu vermez.
Belirleyici olan, pankreasın hâlâ ne kadar insülin üretebildiğidir. Diyabetin süresi uzadıkça bu rezerv azalır. Kısa süredir diyabeti olan ve pankreas rezervi korunmuş bir kişide beklenen yanıt, yirmi yıldır insülin kullanan bir kişidekinden farklıdır.
Uygunluk değerlendirmesinde diyabetin süresi, kullanılan ilaçlar, C-peptid gibi rezervi gösteren tetkikler ve eşlik eden hastalıklar birlikte ele alınır. Tip 1 diyabet bu ameliyatların kapsamı dışındadır.
Beklenti nasıl kurulmalı
Bu ameliyatlar "şeker hastalığından kurtulmak" olarak anlatıldığında gerçeğe uymayan bir beklenti yaratılmış olur. Bazı hastalarda ilaçlar tamamen kesilebilir, bazılarında azalır, bazılarında ise belirgin bir değişiklik olmaz.
Ameliyat sonrası düzenli takip, kan şekeri ölçümü ve gerektiğinde ilaç ayarlaması sürer. Diyabet takibiniz, ameliyat olsanız da devam eder.
Size özel beklentinin ne olduğunu ancak tetkikleriniz görüldükten sonra konuşabiliriz. Bu sayfada bir oran yazmamamın sebebi budur.